ناکار آمدی در کنترل بحران که جنبه های مختلف اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و بویژه شفافیت در برخورد با همه گیری این ویروس دارد، بدون تردید متوجه حکومتی است که هم ناتوان از مدیریت بحران و هم مسئولیت ناشناس و غیر پاسخگو در قبال سلامتی جامعه و جان مردم است.
ستاد ملی مبارزه با کرونا در ایران علاوه بر اعلام وضعیت قرمز در اغلب استان های کشور، برای تهران به دلیل وضعیتی فراتر از قرمز از روز شنبه ۱۲ مهرماه مقرراتی ویژه از جمله یک هفته تعطیلی نهادهای دولتی، آموزشی، مراکز فرهنگی، آرایشگاه ها و برخی اماکن عمومی دیگر، به اجرا گذارده است.
بنا به گفته ناهید خداکرمی رئیس کمیته سلامت شورای شهر تهران آمار جان باختگان کرونا تنها در این شهر در روز شنبه ۱۳۶ نفر بوده و بنا به اعلام برخی نهادهای مستقل آمار بالاتر از یکصد نفر جان باخته برای تهران منحصر به روز شنبه نبوده بلکه به تدریج آمار روزمره شده است.
رئیس کمیته سلامت شورای شهر تهران همچنین بر این نظر است که تعطیلی یک هفته برای مهار وضعیت در تهران کافی نسیت و دستکم باید دو هفته باشد.
بنا به اعلام ستاد ملی مبارزه با کرونا، مشکل بزرگ دیگر مربوط به وضعیت فوق بحرانی شیوع کرونا در ایران، محدودیت شدید ظرفیت بخش های مراقبت ویژه (آی سی یو) در بیمارستان های کشور برای بستری کردن بیماران درگیر با وضعیت حاد است و بسیاری از بیمارستان ها دیگر تختی برای بستری کردن این گروه از مبتلایان ندارند. بنا به آمار رسمی، تعداد کل تخت های مراقبت ویژه در بیمارستان های ایران حدود ۸ هزار تخت است.
اما پرسش مهمی که در مورد وخامت این وضع برای مردم ایران مطرح است، مسئولیت رسیدن کشور به این سطح بالا از بحران و راه حل آن است.
مقامات جمهوری اسلامی از ابتدا کوشیده اند تا با دور زدن مشکلات و نه حل آنها، تقصیر را صرفا بر دوش عدم رعایت مقررات بهداشتی از سوی مردم از جمله عدم استفاده از ماسک و عدم رعایت فاصله اجتماعی و سفرهای غیر ضرور در ایام تعطیل به ویژه به شمال کشور بیاندازند و ناکارآمدی خود در کنترل بحران را پنهان کنند.
تردیدی نیست که بخشی از علل گسترش ابتلا به ویروس کووید ۱۹ به خاطر ساده انگاری این خطر از سوی گروه هایی از مردم و عدم رعایت مقررات است، اما ناکار آمدی در کنترل بحران که جنبه های مختلف اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و بویژه شفافیت در برخورد با همه گیری این ویروس دارد، بدون تردید متوجه حکومتی است که هم ناتوان از مدیریت بحران و هم مسئولیت ناشناس و غیر پاسخگو در قبال سلامتی جامعه و جان مردم است.
تاخیر در اعلام آغاز شیوع ویروس کرونا در ایران به مردم به خاطر انتخابات مجلس، ناچیز انگاشتن خطر شیوع بیماری از سوی مقامات بالای حکومتی و اطمینان دادن نابجا در رسانه های رسمی مبنی بر کنترل آن، مخفی کردن آمار واقعی مبتلایان به ویروس و تعداد جان باختگان از افکار عمومی و جعل آمار تا سطح یک سوم آمار واقعی که بنا به تحقیق نهادها و رسانه های مستقل هنوز هم ادامه دارد، سیاست گذاری های اشتباه یا متناقض در برقراری مقررات مناسب و جدی به ویژه درپیش گرفتن دورکاری در موسسات و مراکز شغلی و آموزشی، تعطیل حضور فیزیکی در مراسم و اماکن مذهبی، از جمله این ناکارآمدی ها و ناتوانی هاست.
علاوه بر موارد یادشده، یکی از اصلی ترین ناکارآمدی های جمهوری اسلامی در مهار و کنترل شیوع کرونا، ناتوانی دولت در حمایت اقتصادی از قشرهای آسیب پذیر جامعه و شهروندانی است که به خاطر این بحران شغل خود را از دست داده و می دهند و یا در شرایط شیوع بیماری برای ادامه حیات ناچار از حضور در واحدهای کسب و کار خصوصی هستند.
ناتوانی دولت در تامین معاش مردم در این وضعیت بحرانی و در شرایطی که تحریم ها آسیب جدی به اقتصاد ایران زده است نیز متاثر از ناتوانی حکومت در ترک سیاست خارجی ویرانگرانه چهل ساله و بی کفایتی مطلق در بازاندیشی و اتخاذ سیاست هایی مبتنی بر مصالح ملی برای خروج کشور از انزوای سیاسی و اقتصادی است.
