آیین های باستانی، روایت مشترک ایرانیان

آتش، سیاوش

 

يزدان شهدايی

يكى از مهم‌ترين عوامل ماندگارى و پايدارى فرهنگ ايرانى، آيين‌هاى باستانى و كهن آن است. آيين‌هاى باستانى روايت مشترک اقوام ايرانى و تجربه زيستى آن‌ها در كنار هم و بهترين نشان همبستگى ساكنان اين جغرافياى بزرگ در طول هزاران سال است.

مراسم چهارشنبه سوری در حقیقت پاسداشت پیروزی نیکی بر شر است. شری که از دروغ و فریب برخاست٬ و آتش آ‌ن‌را از زمین پاک گردانيد. آتش نماد گرما، نور و پاكى در فرهنگ ايرانى است و هنوز هم در ايام نوروز همه جا حضور دارد.

سرآغاز این مراسم باستانی به گذر سیاوش از آتش بر مى‌گردد، که به حیلت سودابه برای سیاوش طراحی شده بود و سیاوش با سلامت از آتش گذر و همه حیلت‌ها علیه خود را خنثى كرد و سربلند از آن بيرون آمد.

سیاوش در هنگامه گذر از کوه آتش خطاب به خود می‌گوید:
زنیروی یزدان نیکی دهش
کزین کوه و آتش نیابم تپش

ندای این اسطوره ایرانی هنوز در گوش اقوام ايرانى است و هر بار در برابر شرارت روزگاران ز نیروی یزدان نیکی دهش از آتش روزگاران سخت به سلامت گذر كرده‌اند و مى‌كنند.

ایرانیان هزاره‌ها است که با گرامی‌داشت آیین کهن ایرانی، عهد خود را با پدران و مادران تاريخى خود تجدید می‌کنند و می‌دانند كه پایان شب سیه سپید است.

مراسم چهارشنبه‌سوری نزد اقوام ایرانی چند روز قبل از آغاز نوروز است که پایان فصل سرما است و پيشواز بهار و آمدن روزگار نو،
روزگاری نویی که غم‌ها و سختی‌ها و سياهى را پشت سر خواهد گذاشت و رقص و شادى و مهربانى و روشنايی شولاى مردمان خواهد شد.

پیشاپیش نوروزتان پیروز
هر روزتان نوروز

اميد كه نوروز امسال آغاز همبستگى همه اقوام، مذاهب، زنان، مردان و فرزندان ایران‌زمين براى گذر از اهريمن سياه استبداد دينى و رسيدن به آزادى باشد باشد.

نهادند بر دشت هیزم دوکوه
جهانی نظاره شد هم گروه
زمین گشت روشن‌تر از آسمان
جهان خروشان آتش دمان
سیاوش سیه را به تندی بتاخت
نشد تنگدل جنگ آتش بساخت
یکی دشت دیدگان پر زخون
که تا آید از آتش برون
چو اورا بدیدند برخاست غو
که آمد ز آتش برون شاه نو

به پاسداشت این روزگار نو یاد مى‌كنيم و بزرگ می‌داريم خاطره همه جان‌باختگان راه آزادی ایران و همه آنهايی كه با اختر جان خود آتش مبارزه را در زندان‌هاى اهريمن گرم نگاه داشته‌اند.

که آید زآتش برون سال نو