زندگی روزمرّه علیه ساختار سلطه، مجتبی نجفی

دبیر ستاد امر به معروف اصفهان این ویدیو از ورزش گروهی زنان در یکی از پارکهای اصفهان را منتشر و خواستار برخورد پلیس با مربیان به قول خودش هنجارشکن شده. آن هم در شهری که اسیدپاشان آزادانه میچرخند و زنان به قول خودشان بدپوشش را زیر میگیرند. اما این تهدیدها برای مردمی که روزی ممنوعیت ویدیو و روزی ممنوعیت ماهواره و انواع و اقسام فیلترینگها و سانسورها را تجربه کرده و در خیابانها با گشت های ارشاد در افتاده اند و سنتهای محلی شان، از رقص و موسیقی و آواز را از زیر هجوم رویکرد ایدئولوژیک نظام جمهوری اسلامی نجات داده اند فایده ای دارد؟

به اعتقاد من خیر. چرا که هر چه جمهوری اسلامی بخواهد بر روند عادی زندگی محدودیت بیشتری اعمال کند مقاومت مردمی از طریق همین حرکتها و کنشهای عادی بیشتر خواهد شد. در این ساختار پر از فشار و ممنوعیت، هر رقصی،خنده ای، آوازی به مثابه کنش مقاومت در برابر سلطه هم هست. ” میرقصم، میخندم، لباس شاد میپوشم تا ساختار سلطه را به چالش برانگیزم” این میشود پاسخ زندگی روزانه و عادی به ساختاری که اجبار تحمیل میکند. این شکل از مقاومت خودآگاهانه یا ناخودآگاهانه طبیعی است. چون این زنان و دختران و آن مربیان در حال زندگی روزمرّه خود هستند این جمهوری اسلامی است که زندگی روزمره مردم را دشمن خود کرده چون نقطه ضعفی بزرگ دارد: از رویت پذیری اجزای جامعه که اراده یکدست کردن کشور را نابود میکند هراس دارد.

چون بعد از “دیده شدن”، به رسمیت شناخته شدن است. این شهروندی که اینگونه لباس میپوشد و میرقصد میخواهد به رسمیت شناخته شود و امتناع جمهوری اسلامی از شناسایی این شهروند بین اکثریت و حاکمیت چالش ایجاد کرده و رشد ارتباطات دست مردم معترض را باز کرده. هر نمایشی از سبک زندگی، هر رقص و هر شادی در جایی که نظام سلطه در پی کنترل بر جسم و روح شهروند است میشود کنش مقاومت. مقاومت برای اعاده زندگی، تصاحب همین پارک به عنوانی نمودی از عرصه عمومی.

جمهوری اسلامی در این نبرد فرسوده شده. چرا که اگر چه امکانات سرکوب فراوان دارد اما تعدد جبهه ها آنچنان گسترده است که از برخی چشم میپوشد با برخی جنون وار برخورد میکند و با برخی به تذکر لسانی اکتفا میکند.

طبیعی است این نبرد فرسایشی به سود توسعه کشور نیست چرا که به جای اینکه حل مسائل کلان اولویت کشور باشند مسایل ابتدایی طرح میشوند اما این خاصیت نظامهای تمامیت خواه است که بودن شهروند را به شکلی که میخواهد تحمل نمیکنند.در نتیجه شهروند ایرانی از کوچکترین فرصتی استفاده میکند سلطه را به چالش بکشد. به عبارتی هر جا سلطه است مقاومت هم هست.

«مقالات و دیدگاه های مندرج در سایت شورای مدیریت گذار نظر نویسندگان آن است. شورای مدیریت گذار دیدگاه ها و مواضع خود را از طریق اعلامیه ها و اسناد خود منتشر می کند.»