مجتبی نجفی
از تصویر ویدا تا نیکا، کمتر از پنج سال فاصله است. هر دو تصویر ترجمانی از شجاعت مدنی است، ویدا موحد با رویت پذیری عمومی نافرمانی مدنی در اصلی ترین میدان ایران، یک پله مقاومت مدنی علیه حجاب اجباری را ارتقا داد.
“نیکا شاکرمی” آیکون نمادین نسلی عصیانگر است که با زبان جان اعلام کرد پاسخ به خشونت حکومتی در برابر برافراشتن روسری، آتش زدن روسری است. روسری اینجا نمادین ترین شکل ظلم و معادلی درست برای توسری است.
نسل نیکا در تداوم مبارزه ای که از سالها پیش آغاز شده بود،فرمی رادیکال تر از مقاومت مدنی را برگزید و در یک ذهنیت جمعی نماد اجبار را آتش زد و در این راه جان هم فدا کرد.
مسیری که او و مانندهای او آغاز کردند ترجمه همان شعر دانشجویانی است که به رغم فشارهای سنگین اعلام کردند “ز راه رفته بر نمیگردیم”.
این دو تصویر چقدر نمادین هستند از مسافتی که مای معترض ایرانی با جان خود پیموده. حاکمیت تمام تلاشش این بوده، مقاومت مدنی را منحرف کند. برای همین از جنون تروریست ها استفاده میکند تا زاهدان ایستاده را تسلیم کند، ایده شکست خورده جنگ مسلحانه را رواج داد اما فهمید مدنیت مردم ایران اجازه چنین حماقت هایی را نمیدهد.
ببینید چگونه در برابر اراده جمعی زنان ایرانی شکست خورده و اقرار میکنند ناتوان هستند از اینکه همه بی حجابها را به بند بکشند.
آنها ذله و خسته شده اند از کنشی که از کوچه تا خیابان، از کافه تا مترو، هر جا اثری از انسان و اجتماع باشد، گسترده شده. برای همین ترس حاکمیت از اشاعه هر چه بیشتر این کنش های فراگیر و سراسری است. از بسط ایده درونزای مقاومت مدنی در کوچه خیابان های شهر است.
این دو تصویر به خوبی نشان میدهند مای ایرانی چه مسیر سختی را گذارنده و چه مسیر سختی را خواهد داشت.
این دوتصویر به خوبی نشان میدهند کانون مقاومت مدنی داخل ایران در دستان همین شهروندان عادی است و پیامی است به دریوزگان پشت درب های دولتهای خارجی که دست از خودتحقیری بردارید و به نیروی مردم اعتماد کنید.
و پیامی به تقلیل گرایان که سیاست را بی ” مردم” نمیتوان نوشت. سیاست بی مردم یعنی التماس کردن و تحقیر شدن پشت درب های بیت رهبری. قدرت واقعی در این دو تصویر است. اراده های استواری که با اتکا به همبستگی شهروندی در حال زمین زدن دیو مخوف استبداد دینی هستند.
مسیر را پاهای تاول زده، جان های از دست رفته پیموده اند، اما درست ترین و البته طولانی ترین مسیر است،مسیر آزادی متکی بر قدرت شهروندی است. تداومش هر دیکتاتوری را به ستوه خواهد آورد. دیکتاتوری در برابر اراده های آزاد شکست خواهد خورد.
کانال تلگرام نویسنده