هر‌ گردی، گردو نیست! یک درس و ۳ نکته درباره‌ی بنگلادش

ساسان آقایی

ذوق‌زدگی از سرنگونی شیخ حسینه در بنگلادش، ممکن است ما را دچار خطای برداشتی کند، به ویژه که دولت او در یک ماه گذشته دست به سرکوب و قطع اینترنت زد و موقعیت ضعیفی در افکارعمومی جهان یافت اما؛

در این‌جا یک نتیجه‌گیری هزاربار تکرارشونده داریم؛ خیزش‌ها را شجاعت مردم آغاز می‌کند و تصمیم ارتش (قوای مسلح) آن را پایان می‌دهد. شجاعت مردم، عامل پیروزی یا شکست در خیزش‌ها نیست بلکه تعیین‌کننده‌ترین عامل، قدرت اسلحه است که کدامین سمت را نشانه می‌رود. دو ماه مقاومت ملی بنگلادش، نخست‌وزیر این کشور را از جایش تکان نداد اما یک اولتیماتوم ۴۵ دقیقه‌ای ارتش کافی بود تا کارش را بسازد

نخست‌وزیر شیخ حسینه، رهبر مقتدر و گاهی متهم به نقض حقوق بشر بود که با آغاز یک اصلاحات اقتصادی دست‌راستی، در یک دهه‌ی اخیر پیش‌رفت چشمگیری را در کشورش به وجود آورده است. تقریبن تمامی شاخص‌های اقتصادی بنگلادش در یک دهه‌ی اخیر، بهبود قابل‌توجهی را نشان می‌دهد، به نمودارها بنگرید (در این‌جا) پیش‌رفت اقتصادی بنگلادش پس از اصلاحات اقتصادی خانم نخست‌وزیر، سبب کاهش چشمگیر فقر و توسعه‌ی اقتصادی برجسته‌ای در بنگلادش شده بود

رهبر مقتدر بنگلادش، از جدی‌ترین دشمنان پاکستان و دختر بنیان‌گذار این کشور بود که جنگ آزادی علیه پاکستان را رهبری کرد. اعتراض‌های اخیر نیز با شورش نسل جدید علیه سهمیه‌ی استخدام بازماندگان جنگ علیه پاکستان آغاز شد. بی‌شک پاکستان (به عنوان یک دشمن ایدئولوژیک ایرانِ ملی) امروز از کنار رفتن او خشنود است

هرگونه دگرگونی سیاسی در کشورهای شبه‌جزیره‌ی هند را باید از دید نبرد شرقی و جهانی هند و چین ارزیابی کرد. دولت حسینه، مورد پشتیبانی قدرتمند هند قرار داشت و ممکن است سرنگون شدن او، مانند روی‌دادهای سال ۲۰۰۸ نپال (در اپیزود ۶۳م مدبویز، توضیح داده‌ام)، به گسترش نفوذ “خطرناک” #چین در بنگلادش کمک کند. احتمالن حرکت امروز ارتش این کشور، با چراغ سبز هنوز رخ داده و باید امید داشت که  بنگلادش، هم‌چنان زمین بازی #هند باقی بماند. اگر کنار رفتن شیخ حسینه، به یک رای‌گیری پوپولیستیِ آلوده به پول چینی بی‌انجامد، بنگلادش تازه در مسیر اشتباه و پرخسارتی افتاده است

@SasanAghaei