امروز ترامپ صورتبندی جدیدی به مسئلۀ رویاروی آمریکا و ایران بخشید: یا مذاکره و توافق یا درگیری. برای من خیلی سخته بپذیرم با تهدیدهای جدید ترامپ، جمهوری اسلامی وارد مذاکره بشه. در هفتههای اخیر ــ در امتداد ماهها و سالهای اخیر ــ همۀ عقربهها و قطبنماها در فضای سیاسی ایران حکایت از این داشته که خبری از مذاکره نخواهد بود. تداوم برنامۀ غنیسازی، استیضاح همتی و استعفائوندن ظریف، صحبتهای همۀ مقامات ارشد نظام، به ویژه صحبتهای اهالی دولت و شخص رئیسجمهور که معمولاً شفافیت بیشتری داره، همگی حکایت از این داره که بین ایران و آمریکا مذاکرهای صورت نخواهد گرفت.
اما گذشته از اینها، و چهبسا مهمتر، اینهکه موضع ترامپ تا حد زیادی همون موضع نتانیاهوئه. خیلی بعیده ترامپ در زمینۀ برنامۀ هستهای ایران نظری متفاوت از خواست نتانیاهو داشته باشه. دیدیم که ترامپ در برابر بیبی سخاوتمندی بیکرانی داره. اینکه در این مورد بخواد خواستههای نتانیاهو رو لحاظ نکنه، خیلی بعید به نظر میرسه.
خب این یعنی چی؟ یعنی مذاکره و بعد توافقی که مورد نظر ترامپه احتمالاً شباهت زیادی به توافقی داره که نتانیاهو دوست داره سر مسئلۀ هستهای با ایران بسته بشه ــ و این یعنی این توافق بسیار بدتر از برجام باید باشه. این چیزی نیست که مقامات نظام ندونند… ضمن اینکه میدونیم نظر ترامپ (که بازتاب نظر نتانیاهوئه) بسیار فراتر از مسئلۀ هستهایه.
به هر حال، ترامپ سعی داره القا کنه: نه جنگ، نه صلح، دیگه امکانپذیر نیست. یعنی یا توافق یا حمله به تأسیسات. حالا آیا ایران بر اساس این دوگانۀ جدید، مذاکره میکنه؟ من بعید میدونم. به نظر من جمهوری اسلامی با ترامپ مذاکره نخواهد کرد. اما این هم که در آیندۀ نزدیک حملهای به تأسیسات صورت بگیره، شک دارم.
چیزی که بیشتر دیده میشه اینه که آمریکا قصد داره اول از اهرمهای اقتصادی (همون سیاستهایی که دیروز وزیر خزانهداری آمریکا اعلام کرد) و در کنارش از امکانهای بینالمللی، مثل آژانس انرژی اتمی، استفاده کنه، و بعد به گزینۀ حمله به تأسیسات فکر کنه. این آرامشی هم که در دو سه ماه اخیر در رفتار بیبی میبینیم به نظرم به دلیل همینه که این هماهنگی در سیاست مواجهه با ایران بین ترامپ و نتانیاهو انجام شده.
حالا دیگه از این بیشتر رو باید نشست و دید… به هر حال چیزی که برای من مهمه، اینه که هموطنانم در امان باشند.
مهدی تدینی