خطر برای نیروهای گذارمحور ورود به بازی دوگانه غرب با جمهوری اسلامی است! سروش آزادی

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram

گذار از جمهوری اسلامی از میانه مبارزات مدنی و فربهی جنبش های اجتماعی ممکن است. و تصور هم ذات پنداری دولت بایدن در امریکا با حاکمیت مذهبی ایران بجز صرف هزینه، پمپاژ ناامیدی و یاس در حوزه عمومی و به حاشیه راندن مبارزه با جمهوری اسلامی نیست.

 

سروش آزادی

همانطور که وارد شدن نیروهای اجتماعی به بازی اصلاح طلب – اصولگرا باعث گشت تا حاکمیت بتواند در بستر این دوگانه سازی، دهها سال حیات ننگین خود را ادامه دهد و بین اقشار اجتماعی (نیروهای مطالبه محور با نیروهای سیاسی) فاصله ایجاد نماید، ورود نیروهای سیاسی به بازی احزاب دموکرات و جمهوریخواه در دولت امریکا می تواند همان نتیجه دوگانه سازی را در به حاشیه راندن مطالبات جنبش اجتماعی ایران به همراه داشته باشد!

گذار از جمهوری اسلامی از میانه مبارزات مدنی و فربهی جنبش های اجتماعی ممکن است. و تصور هم ذات پنداری دولت بایدن در امریکا با حاکمیت مذهبی ایران بجز صرف هزینه، پمپاژ ناامیدی و یاس در حوزه عمومی و به حاشیه راندن مبارزه با جمهوری اسلامی نیست. مضافا آنکه چشم امید نیروهای میدانی در داخل به نیروهای سیاسی است که در تقابل با دوگانه سازی غرب با جمهوری اسلامی قرار دارند.

آن بخش از نیروهای سیاسی که در شرایط کرونایی سیاست در جامعه ایران، واقع‌بینانه به ظرفیتهای درونی نظر دارند، و متفق اند که با رهبری بایدن در کاخ سفید، حتی با بالا رفتن هزینه مبارزاتی در شرایط کنونی، مسئولیت نیروهای گذارمحور در رابطه با جنبش های چندگانه دوچندان می شود.

واقعیت آن است که در روابط بین‌الملل با بی شمار فاکتورها و علل گوناگون داخلی و جهانی سروکار داریم که بر اهداف سیاسی دولتها تاثیر دارد. معنی این توضیح آن است که چنانچه دولت بایدن به برجام برگردد، نیروهای کنشگر و گذارمحور می توانند با تکیه بر راهکارهای معقول به شرط درک درست از معادلات قدرت در جهان (مابین دولتها) و جنبش های داخل کشور (و موازنه قدرت مابین نیروهای اجتماعی و حاکمیت)، هزینه های مذاکره و تعامل دولت های غربی با جمهوری اسلامی را با طرح مطالبات اجتماعی بالا ببرند و در کشاکش تصمیمات دولتها بخشی از خواسته های واقعی و ملموس جامعه ایران را محقق سازند.

نماینده واقعی مردم ایران در جامعه جهانی کیست؟

شکل گیری جنبش های متاخر (دی ماه ۹۶ و آبان ۹۸)، بدون حمایت و هم آوازی نیروهای سیاسی نمی توانست سرانجامی یابد تا چشم انداز تازه ای برای عبور از حاکمیت جهل و ظلم ترسیم نماید. از طرف دیگر بحرانهای فزاینده سیستمی در حوزه های اقتصادی، سیاسی، فرهنگی، محیط زیستی و…. حاکمیت جمهوری اسلامی را با فقدان مشروعیت سیاسی و ناکارآمدی همراه ساخته که نتیجتا به بی اعتمادی عمومی منجر گشته است. و وجود چنین بستری به این معنی است که فروپاشی حاکمیت با تناوب جنبش هایی گره می خورد که با انباشت مطالبات مواجه است، که دولتهای غربی نمی توانند بدون لحاظ کردن آن خواسته ها و شکاف دولت ملت، به مصالحه با حکومت مذهبی آنهم در منطقه پر تنش خاورمیانه (همراه با بحران موشکی، نیروهای نیابتی و مداخلات مرزی…) دست یابند.

در شرایط فروپاشی جمهوری اسلامی و مجموعه تحولاتی که در حال بروز است (بحران جانشینی رهبر، سیطره سپاه بر قوه مجریه…)، و تلاقی و همزمانی جنبش ها بدون تدبیر نیروهای واسط می‌تواند وضعیت آنارشی و بی ثباتی ساختاری (اقتصادی، سیاسی و فرهنگی) حاکم گرداند، و فروپاشی حاکمیت را به فروپاشی ملی گره بزند! و این چالش نه تنها برای نیروهای گذارمحور، که برای دولتهای منطقه و امریکا و کشورهای اروپایی (حتی برای روسیه و چین)، خطرآفرین است. بنابراین به رسمیت شناختن آن بخش اپوزیسیون (نیروها و جریانات سیاسی حامی جنبش های اجتماعی) توسط کشورهای درگیر با جمهوری اسلامی از گسترش بحران در کشور پهناور ایران و دیگر کشورهای منطقه خاورمیانه جلوگیری می کند. و چنین ظرفیتی در میان نیروهای گذارمحور به مثابه اهرم فشاری است که هم سرعت فروپاشی جمهوری اسلامی را تشدید می کند و هم ظرفیت اعتلای آنان را بعنوان آلترناتیو جمهوری اسلامی بالا می برد.

بنابراین هرچقدر که تلاش های میدانی و سیاسی گسترده شود و صفوف نیروهای مخالف به وحدت مبارزاتی نزدیک گردد، امکان مصالحه دول غربی با جمهوری اسلامی سخت تر خواهد بود. و از طرف دیگر وجاهت و مقبولیت آلترناتیو ملی افزایش می یابد.

بنظر از وظایف اساسی نیروهای گذارمحور در شرایط آنومیک (در نبود قانون و هنجارهای اجتماعی) و فروپاشی جمهوری اسلامی، توانمندسازی در عرصه بین‌المللی است. اگر بخواهیم دوره فعلی مبارزات اجتماعی مردم ایران را ترسیم نماییم، بی تردید «نهادینه کردن نمایندگی» واقعی مردم ایران در جامعه جهانی یکی از مهمترین وظایف نیروهای سیاسی برای به ثمر رساندن اهداف جنبش های اجتماعی و عبور از جمهوری اسلامی در دوره گذار است. آیا در میان نیروهای سیاسی ایران امکان تحقق چنین راهکاری میسر است؟

چنین باد

۲۰ ژانویه ۲۰۲۱

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram

«مقالات و دیدگاه های مندرج در سایت شورای مدیریت گذار نظر نویسندگان آن است. شورای مدیریت گذار دیدگاه ها و مواضع خود را از طریق اعلامیه ها و اسناد خود منتشر می کند.»