اسرائیل از خطر ایران برای از ميان برداشتن آرمان فلسطین بهره برداری می کند
و تهران با تهدید کردن تل آویو می خواهد در جهان عرب برای خود جا باز کند
نوشتۀ: طوني فرنسيس روزنامه نگار و نویسنده و تحلیلگر سیاسی لبنانی
اندپندنت انگلستان چاپ عربی – دوشنبه 29 نوامبر 2021
ترجمۀ علی حسین نژاد
هفته های گذشته، در آستانه تاریخ تعیین شده برای از سرگیری مذاکرات پرونده هسته ای ایران، مملو از تهدیدات متقابل بین اسرائیل و ایران و پیام های پوشیدۀ رد و بدل شده بین ایالات متحده آمریکا و حریفانش در تهران و تلاش های نه چندان موفق انجام شده از سوی سه کشور اروپایی و با همدلی روسیه با شریک ایرانی بود که البته این همدلی تا آنجا صورت می گیرد که آسیبی به منافع دیگر و روابط تزار روسیه (پوتین) با آمریکا وارد نکند.
آمریکا فضای درگیریها در خلیج و دریای عمان را تلطیف کرد و منتظر زمان مناسب برای پاسخ به حمله به پایگاه خود در «تنف» سوریه ماند و با دیپلماسی برتر با موضوع تلاش برای ترور مصطفی الکاظمی نخست وزیر عراق و اقدامات شبه نظامیان طرفدار ایران برای متشنج کردن جامعۀ عراق علیه نتایج انتخابات سراسری برخورد کرد. در سایر نقاط منطقه نیز با ابراز یک نگرانی مرسوم، تشدید جنگ توسط طرفداران تهران در یمن و حملات تجاوزگرانۀ آنان علیه بزرگترین همسایۀ عرب (سعودی) را زیر نظر گرفت و تشکیل دولت لبنان البته تحت شروط متحدان ایران را كه به سرعت با تصميم همانها هم «زنده به گور شد» مورد ستایش قرار داد.
روشن بود که واشنگتن برای بازگشت به توافق هستهای که با تصمیم دونالد ترامپ، رئیسجمهور سابق آمریکا از آن خارج شد، کارهای غیرممکن را انجام میدهد و از آنجایی که این خواستش بر سیاستهایش غلبه داشت، ایران حداکثر فشار را وارد کرده است از تاخیر خودش در بازگشت به توافق گرفته تا تلاشش برای تحمیل پیش شرط های خود در میان ایجاد موجی گسترده از تنش با استفاده از بازوهایش در سراسر منطقه.
ایالات متحده با اصرار مستقیم متحدش اسرائیل تهدید به استفاده از گزینه های دیگری کرد، اما کارآمدی این گزینه ها را نشان نداد و درها را برای میانجیگری “تروئیکا”ی اروپایی و آژانس بین المللی انرژی اتمی باز گذاشت، آژانسی که رافائل گروسی مدیرکل آن از سفرش به تهران خبر ناخوشایندی آورد.
ایران لغو کامل تحریم ها را شرط کرده و از گفتگو در مورد پروژه موشکی خود و رسیدن برد آن به کشورهای همسایه خودداری کرد و معلوم نشد که گفتگو کنندگانش چقدر به بحث در مورد دو بند آخری علاقه دارند، ولی برخوردش با هیأت آژانس ذیربط مستقیم در پروژۀ هسته ای، مقاصد ایران در قبال موضوع اصلی را که گفتگوها به خاطر آن آغاز شده یعنی واقعیت تلاش برای داشتن سلاح هسته ای را دوباره زیر سؤال برد.
وال استریت ژورنال میگوید تهران در سفر چند روز پیش گروسی، پیشنهاد یک قراردادی را کرده که در اصل اجازه ورود کارکنان آژانس به تاسیسات کرج را در ازای تعلیق جزئی تحقیقات آژانس در رابطه با مواد هسته ای کشف شده در ایران در سال 2019 را می دهد. با این حال، مواضع گروسی پس از این دیدار نشان داد که او هیچ پیشرفتی حاصل نکرده است، که باعث شد اروپایی ها به ایران نسبت به بازی با آنها هشدار دهند اروپایی هایی که ایران روی آنها حساب باز کرده که در کنار او باشند و آنها را به امکان سرمایه گذاری در ایران به دنبال لغو تحریمها تطمیع می کند.
امروز قرار است دور هفتم مذاکرات پس از ماهها وقفه از سر گرفته شود، اما مواضع اخیر ایران نه تنها حاکی از شکست این دور از مذاکرات می باشد، بلکه اساسا احتمال برگزار نشدن جلسه مذاکره نیز می رود.
بر اساس دیدگاه اکثریت مردم منطقه عرب در مورد مذاکرات، مادامیکه این مذاکرات به پایان دخالتهای ایران در امور این منطقه نپردازد شکست و موفقیت نتایج یکسان دارند. از سوی دیگر، اسرائیل ترجیح داده زیر چتر تلاش آمریکا برای دستیابی به توافقی بماند که ایران را از تولید سلاح هستهای باز دارد و در عین حال «حق» خود را برای حمله به ایران در صورت پیشروی ایران در پروژه اتمی خود حفظ کند.
اسرائیل آمادگیش را برای جنگ با ایران پنهان نکرده و لحنش را تندتر کرده و آمادگی هایش را اعلام کرده است.
رئیس ستاد ارتش اسرائیل، آویو کوهاوی، گفت که ارتش “در حال تشدید آمادگی های خود برای حمله احتمالی به تاسیسات ایران است”. بنی گانتز وزیر دفاع اسرائیل نیز تاکید کرد که اسرائیل “اجازه نخواهد داد ایران برتری آن کشور را در منطقه به خطر بیاندازد”. طی هفتههای گذشته، مانورهای فشردهای بین ارتش اسرائیل و شرکای آن برای آمادهسازی برای همه احتمالات انجام شده است.
از سوی دیگر، ایران به تهدیدات خود مبنی بر نابود کردن اسرائیل و حذف آن از نقشۀ جهان ادامه داد و این گفتمان 40 سال است که ادامه یافته و در آخرین شکل آن گفته که این کار تنها هفت و نیم دقیقه طول می کشد. سرتیپ امیرعلی حاجی زاده فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران در اظهارات جدیدی قول داد که کشورش «اگر رژیم صهیونیستی شروع به جنگ کند این رژیم را نابود خواهد کرد و اگر حماقتی مرتکب شود بعد از آن دیگر وجود خارجی نخواهد داشت و نابودی تاریخی آن تسریع خواهد شد».
تهدیدات متقابل بین دو طرف بر سر توافق هسته ای و در نبود آن یا در تلاشهای گفتگوی مجدد برای آن متوقف نشده است. در همین حال، اسرائیل ایران را بزرگترین دشمن خود کرد و در «نبرد بین دو جنگ» حضور این کشور را در سوریه هدف قرار داد، و در داخل خاک ایران دست به ترور و خرابکاری زد و با تمام توان خود در جهان برای محاصره کشوری حرکت کرد که دارای پروژۀ هستهای جدید می باشد؛ از جمله برقراری روابط با کشورهای عربی که آنها نیز به نوبۀ خود از خرابکاری های ایران آسیب دیده اند. اما در همان زمان، اسرائیل به دور زدن خواسته های مردم فلسطین که سرزمین آنها را اشغال کرده و حق آنها را برای داشتن یک کشور مستقل سلب می کند، ادامه داد. به نظر می رسد که لشکرکشی دولت عبری علیه ایران در بعد دیگر خود، تلاش این دولت برای لاپوشانی سرکوب فلسطینیان و خودداریش از شرکت در یک مذاکرات صلح جدی با آنها. می باشد.
از سوی دیگر ایران نیز همین بازی را انجام می دهد و به نام دفاع از فلسطین و برافراشتن پرچم خصومت با اسرائیل، با پروژه مذهبی فرقه ای خود در جهان عرب نفوذ می کند، چهار پایتخت را تحت کنترل خود درآورده و به تفرقه و تجزیۀ فلسطین دامن می زند بطوریکه رئیس جمهور روسیه ولادیمیر پوتین در دیدار اخیر خود با محمود عباس رهبر فلسطین آن را بزرگترین ضربه به پروژۀ ملی و مانعی جلوی حل و فصل مسأله و برقراری صلح بین اعراب و اسرائیل به شمار آورد.
صرف نظر از نتیجه مذاکرات وین، تغییر چندانی در روابط منطقه و نقشهای بازیگران اصلی در آن ایجاد نخواهد شد و اسرائیل همچنان پرچم ارعاب و جنگ با ایران را به عنوان پوششی برای بی توجهی اش به مشکل فلسطین بر دست خواهد داشت؛ و ایران نیز همچنان پرچم فلسطین را به عنوان پوششی برای پروژۀ توسعه طلبی خود در مشرق زمین و شبه جزیرۀ عربستان بلند خواهد کرد؛ و این یکی از مظاهر مشکل این منطقه است که سرنوشتش ادامۀ نگرانی و تشنج شده است.
