دگرگون شدن یا دگرگون کردن؟ یدالله کریمی پور

‍ملتی که راکد بماند، بی‌گمان تِغییر داده خواهدشد

نظام‌ بیش از ۴۰ سال است که سر حرفش ایستاده است؛ سهل است که نه تنها اهدافش را تغییر نداده و حاضر نیست خود را با جهان رو به دگرگونی وفق دهد ، که حتی استراتژی ملی بیگانه ستیزی اش تبدیل به گونه ای بت شده که باید حافظ آن بود.

به این ثبات قدم در حفظ اهداف و استراتژی، اخباریگری در استراتژی یا جزم اندیشی و دگماتیسم در استراتژی می گویند؛ زهری تحلیل برنده و بلکه کشنده ملت.

استراتژی ملی همان فن مديريت همه منابع کشور برای دستیابی به اهداف مورد پذیرش مستمر ملت است. تقریبا همه استراتژیست ها سه عنصر کارآمدی ، شفافیت (سادگی) و استعداد دگرگون پذیری برای همپوشی با جهان در حال دگرگونی را عناصر کلیدی استراتژی شمرده اند. بنابراین‌ ایجاد تغییرات پیاپی برای همپوش سازی استراتژی ملی با جهان‌ دگرگون‌شونده ، رویکردی سرشتی و تعطیل نشدنی در استراتژی های ملی است.

مولتکه، بزرگ استراتژیست تاریخ، این گزاره را پیش می کشد:
«بزرگترین اشتباهی که دشمن می تواند انجام دهد ، آن است که همچنان دشمن باقی بماند». چنین بنیادی ناظر بر آن است که با تغییر شرایط و فضا ، استراتژی و ماهیتا تاکتیک ها نیز می بایست دگرگون‌ شوند ؛ سم کُشنده طفره رفتن از این اصل ، به اغلب احتمال برخاسته از این توجیه و در واقع سفسطه خواهد بود که منظور از تغییرات ، دگرگونی های استراتژیک است و نه هر گونه جامه عوض کردنی . توجیه و سرپوشی برای پدیده های زیر:

۱- کند ذهنی استراتژیست های حکومتی؛
۲- توجیه نا کارآمدی سیستم در «کنترل» و نه نظارت ؛ چرا که پدیده کنترلی، رویکردی پیوسته، بی وقفه و ۲۴ ساعته است؛
۳- توجیه ثبات عقیده.

هنگامی که پس از مرگ‌ مائو ، دنگ شیائو پنگ قدرت را در دست گرفت، گزاره کلیدی و دائمی او چنین بود: چین ناگزیر است تغییر کند ، چون فضاها پرشتاب رو به دگرگونی است، در غیر این صورت ما را تغییر خواهند داد.

ملتی که اهدافش ، دشمنانش، دوستانش ، استراتژی و دیدگاه هایش، در گذر زمان و بر پایه زمانه تغییر نکرده و استاتیک (ایستا و راکد) بماند، بی گمان‌ تِغییر داده خواهد شد.

 

«مقالات و دیدگاه های مندرج در سایت شورای مدیریت گذار نظر نویسندگان آن است. شورای مدیریت گذار دیدگاه ها و مواضع خود را از طریق اعلامیه ها و اسناد خود منتشر می کند.»