امروز که خبرهای حمله به مدارس دخترانه را میخواندم باز هم ” بی بی خانم استرآبادی” در ذهنم مجسم شد که چه رنجی از جماعت تحجر کشید. و اینکه چقدر او چون چراغی روشنایی بخش،در زمانه ای درخشیده که طرفداران حقوق زنان در اقلیت بوده اند. اگر میرزا حسن رشدیه برای تاسیس مدرسه در ایران خون دل خورد و چه زجرها که نکشید، بی بی خانم هم برای تاسیس مدرسه ” دوشیزگان” نخستین مدرسه دخترانه ایرانی در دوران قاجاریه چه مصیبتها تحمل نکرد.
در فضای مردسالارانه آن روزها، نوشتن از حق تحصیل زن دشوار بود اما بر ساختن نهادی که آموزش را از انحصار زنان خواص در بیاورد و در اختیار عموم قرار دهد کنشی خط شکن در تاریخ معاصر ماست.آنقدر بی بی را آزار دادند تا مجبور به تعطیلی مدرسه دوشیزگان شد. اما وقتی ایده ای منتشر شود و نهادی ساخته شود نمی شود از تکثیر حقیقت جلوگیری کرد. آنچه امروز ما به عنوان حق طبیعی آموزش زنان به رسمیت میشناسیم بر رنجهای تیپهایی مثل بی بی استوار شده. برای همین است همیشه تاکید دارم آنچه که به عنوان جنبش” زن، زندگی و آزادی” میشناسیم تداوم یک خط تاریخی است؛ در امتداد همان جمله معروف بی بی بر کتاب معایب الرجال است که پاسخی به متن ” تادیب النسوان” زن ستیز است:”نه هر مردی از زنی فزون تر است نه هر زنی از مردی فروتر”. متن بی بی، پاسخی دندان شکن به نظامی مردسالار بود که در قالب حکومت دینی به جمهوری اسلامی رسید.
ما شاید خوش شانس بوده ایم که در سرزمینمان بی بی خانم و میرزا حسن و دهها مدافع حق تحصیل و پیشرفت داشته ایم. امروز دشمنان بی بی، همانها که نام دوشیزه بر مدرسه ای تازه ساخت، حشری شان میکرد در قالبی دیگر زنده اند و میخواهند با بازی قایم موشکی حملاتشیمیایی به مدارس، جنگ فرسایشی شان را علیه زنان ایرانی در کنار جریمه و تهدید و ارعاب تداوم دهند.
اما امروز بی بی خانم تنها نیست. او تکثیر شده و در کالبد میلیونها ایرانی همان سخن را به زبان می آورد که در آن فضا شجاعت ویژه ای میخواست: دست از تادیب زنان بردارید و به فکر تادیب خود باشید.
گر چه دشمنان بی بی زنده اند و اگر توانایی داشتند ما را به عصر مکتب خانه و حبس زنان در اندرونی می بردند اما در برابر اراده میلیونی مای ایرانی جز ایذا کاری دگر نتوانند کرد،چرا که فرزندان بی بی خانم استرآبادی تکثیر شده و به قلب نظام مردسالاری زده اند که خواست زنان را تادیب کند اما امروز همین نظام، ستونهایش به دست میلیون ها مدافع حقوق زن و مرد سست شده. لبخند رضایت بی بی خانم را بر بام ایران تصویرسازی میکنم. لبخند رضایت از خیزش برای برابری زن و مرد در سرزمینش.
کانال نویسنده
