رفراندم و قوه تحلیل عمومی، از سال ۵۸ تا ۱۴۰۲، سلمان کدیور

️چگونه نظامی که خودش زاییده یک رفراندوم است، می تواند هم اکنون خود را بی نیاز از آن بداند، آن هم با این تحلیل که همه مردم توانایی تحلیل و ادراک موضوعات را ندارند؟

نظام جمهوری اسلامی در سال ۵۸ طی یک رفراندوم وقتی تاسیس شد که طبق آمارهای رسمی، میزان باسوادی مردم ۴۷ درصد بوده است. یعنی نصف بیشتر جمعیت ایران بی سواد بودند و از این مقدار، ۶۵ درصد در روستاها زندگی می کردند، حال بعد از گذشت ۴۴ سال و رشد نرخ باسوادی کشور به بیش از ۹۰ درصد، رشد دانشگاه ها و مراکز علمی و رشد تکنولوژی و اینترنت  و… چگونه می توان آن ملت را در سال ۵۸ در رفراندوم دارای قوه تحلیل و تمیز دانست اما مردم سال ۱۴۰۲ را فاقد آن تلقی کرد؟

از سوی دیگر رهبر انقلاب و دیگر مسئولین نظام، طی سالها، یکی از مهمترین دستاوردها جمهوری اسلامی را افزایش بلوغ سیاسی و رشد قوه تحلیل عامه ملت نسبت به گذشته داشته اند.

از جمله در بیانیه گام دوم، ذیل تشریح دستاوردهای چهل ساله جمهوری اسلامی، پیرامون ارتقاء شگفت‌آور بینش سیاسی آحاد مردم  به صراحت گفته شده :

“(انقلاب اسلامی) بینش سیاسی آحاد مردم و نگاه آنان به مسائل بین‌المللی را به گونه‌ی شگفت‌آوری ارتقاء داد. تحلیل سیاسی و فهم مسائل بین‌المللی در موضوعاتی همچون جنایات غرب بخصوص آمریکا، مسئله‌ی فلسطین و ظلم تاریخی به ملّت آن، مسئله‌ی جنگ‌افروزی‌ها و رذالتها و دخالتهای قدرتهای قلدر در امور ملّتها و امثال آن را از انحصار طبقه‌ی محدود و عزلت‌‌گزیده‌ای به نام روشنفکر، بیرون آورد؛ این‌گونه، روشنفکری میان عموم مردم در همه‌ی کشور و همه‌ی ساحتهای زندگی جاری شد و مسائلی از این دست حتّی برای نوجوانان و نونهالان، روشن و قابل فهم گشت.”

یا جای دیگر می گویند :
انقلاب ما را تبدیل کرد به یک ملت آگاه و سیاسی. امروز نوجوانهای ما هم در دورترین نقاط کشور تحلیل سیاسی میکنند، حوادث سیاسی را درک میکنند، روی هر مسئله‌ای تحلیل میگذارند.
۱۴بهمن۱۳۹۰