بازپس گیری «مای ملی»، مجتبی نجفی

“بچه‌های ایران” نشانِ دستاورد همبستگی در جنبش است

سه تن از محکومان به اعدام پرونده موسوم به “خانه اصفهان”،درخواست کمک از مردم ایران کرده اند. نامه با نشان “بچه های ایران” به پایان رسیده. این نشان، دستاورد همبستگی در جنبش است. یکی از تلاشهای معترضان ایرانی در جنبش هایی از اینگونه لذّت طعم شیرین “ما بودن” است. خود را در یک کلیّت بزرگتر یافتن.

جمهوری اسلامی در مقام نظام توتالیتر، آنچنانکه هانا آرنت، درباره ویژگی های اینگونه نظامها توصیف میکند، هم ویژگی های خاص یک انسان را میکشد و هم از “ما شدن” در معنای پابلیک که وحدت در عین تکثر را نمایندگی میکند، جلوگیری میکند. برای همین، “ما” در مقام ملت ایران کمتر دور هم شادی جمعی داشته ایم و جز در بزنگاههای خاص، تمامیّت خواهی، حس “ما بودن” را از ایرانی ها گرفته. چون تعریف جمهوری اسلامی از “ما” یک فرقه خاص نشسته بر سفره رانت است که ایران را نه سرزمین همبسته های متفاوت که یک “کیک لذیذ” تعریف کرده. برای همین از کوهخواری تا دشتخواری تا فسادهای میلیادری و حراج آثار تاریخی و حتی مکیدن خون مردم از راه تحریم ها میشنویم.

ما جز بزنگاههای خاصی مانند آوردگاههای ورزشی که نمونه بارزش صعود حماسی تیم ملی در سال هفتاد و شش به جام جهانی فرانسه بود شادی جمعی زیادی نداشته ایم چون حس “ما بودن” ما بیشتر بر رنجهایمان سوار شده. در زلزله بم و آذربایجان حس کردیم یک کلیّت به هم پیوسته واحدیم. در جنبش های مدنی هم این حس به ما دست میدهد، چون زخمها و رویاهایمان ما را به یکدیگر وصل میکند. یکی از اهداف جنبش هایی چون ” سبز” و ” زن،زندگی و آزادی” بازپس گیری این ” مای ملی” بوده. چون به همان اندازه ای که شکل گیری فردیت و به رسمیت شناخته شدنش اهمیت دارد، شکل گیری این حس ” ما بودن” هم مهم است. برای همین است که جنبش ” زن، زندگی و آزادی” بیشتر از هر چیز، با خروش حاشیه هایی تعریف می شود که هم خواستار به رسمیت شناخته شدن خود در متن ایران اند و هم به رغم دعواهای حیدری و نعمتی خود را در کلیت بزرگتری به نام ایران تعریف کرده اند. از این منظر “بچه های ایران” به عنوان امضای نامه درخواست حمایت، نشانه ای از بروز چنین حس همبستگی است، اینکه منِ فرد، خود را در یک خانواده بزرگ تر تعریف کند، لذتی به همان راستای استقلال فردی از نهاد قدرت دارد.

بازپس گیری ایران به معنای بازپس گیری این حس ما بودن هم است. حسی را که دیکتاتوری های تمامیت خواه به انواع مختلف، تلاش میکنند نابود کنند. چون آنها میگویند حتی اگر میخواهید “ما” بشوید خود را در مای حاکم و هژمونی طلب حل کنید، به عبارتی به جای آزاد بودن، بنده ما شوید.

کانال نویسنده