تورم سبب ساز دیکتاتوری؟

صفدر نظری

تاکنون ۵۷ ابرتورم در دنیا ثبت شده است. آخرین آن مربوط به ونزوئلا بود که هنوز هم در جریان است.تجربه شوروی، آلمان و چین از جمله مثال‌های کلاسیکی هستند که اگر به خوبی مورد بررسی و مطالعه قرار گیرند به خوبی این فهم را به محقق می‌دهند که چاپ بی‌ حد و مرز پول نهایتاً به جز بحران و فروپاشی چیزی را به دنبال نخواهد داشت.  یکی از بزرگ‌ترین ابرتورم‌های دنیا که در نتیجه مستقیم چاپ بی‌ حد و اندازه پول رخ داد و تاثیر بسزائی در قدرت گرفتن یکی از بزرگ‌ترین دیکتاتورهای تاریخ«هیتلر» داشت در دهه ۱۹۲۰ به وجود آمد. «فریدمن» نوبلیست سال ۱۹۷۶که به عنوان یکی از تأثیرگذارترین اقتصاددانان قرن بیستم از او یاد می‌شود  در یکی از بخش‌های کتاب «آزادی انتخاب» خود اذعان می‌دارد که تورم می‌تواند اقتدار گرائی و نظامی گری را با خود به همراه داشته باشد.

او می‌نویسد: «تورم یک بیماری است،یک بیماری خطرناک و گاه نابودکننده است،یک نوع بیماری‌ است که اگر به موقع به آن رسیدگی نشود می‌تواند یک جامعه را نابود کند.برای مثال، ابرتورم در روسیه و آلمان بعد از جنگ جهانی اول، یعنی زمانی که قیمت‌ها از یک روز به‌ روز دیگر در بعضی مواقع حتی بیشتر از دو برابر می‌شدند، زمینه‌های کمونیسم را در یک کشور و زمینه‌های نازیسم را در کشور دیگر به وجود آوردند.ابرتورم در چین بعد از جنگ جهانی دوم،کار «مائو» را در شکست «چیانگ کای‌شک» تسهیل کرد. تورم در برزیل زمانی که در سال ۱۹۵۴ به حدود صد درصد رسید باعث روی کار آمدن یک دولت نظامی شد.

تورم‌های بسیار شدیدتر در دیگر کشورهای آمریکای جنوبی باعث سرنگونی «آلنده» در شیلی در سال ۱۹۷۳و «خوآن پرون» در آرژانتین در سال ۱۹۷۶ شد که در هر دو کشور شیلی و آرژانتین گروه‌های نظامی بعد از سرنگونی«آلنده و پرون» تصمیم به در دست گیری قدرت گرفتند.گفته می‌شود که «لنین» اذعان داشته است بهترین راه برای نابودی سیستم سرمایه‌داری بی ارزش شدن پول آن سیستم است.«کینز»اینگونه ادامه می‌دهد که قطعاً حق با لنین است. هیچ وسیله بهتری از پائین آوردن ارزش پول برای نابودی پایه‌های یک جامعه وجود ندارد. چاپ بی‌ حد و مرز پول یعنی کاهش ارزش آن تا زمانیکه دیگر به هیچ دردی جز سوزاندن و درست کردن بادبادک و روزنامه‌ دیواری مانند آنچه در آلمان در دهه ۱۹۲۰رخ داد نخورد.

@TahlilZamane

«مقالات و دیدگاه های مندرج در سایت شورای مدیریت گذار نظر نویسندگان آن است. شورای مدیریت گذار دیدگاه ها و مواضع خود را از طریق اعلامیه ها و اسناد خود منتشر می کند.»