کارگران نه دیگر تاب تحمل فشار سنگینی که در کار بر آنها وارد میشود را دارند و نه میتوانند کار را ترک کنند. شاید برخی از این گروه کاری به معنای واقعی کلمه در وضعیت استیصال مطلق قرار گرفتهاست. کارگری که از ترس، سیم کارت خود را دور انداخت!
چندی پیش کارگری با ما تماس گرفت و از اعتراض در کارخانهشان خبر داد. ایلنا هم خبر را منتشر کرد و منتظر ماندیم تا روزهای بعد اخبار تکمیلی را هم به گوش ما برساند، اما دیگر خبری از او نشد تا اینکه یک پیامک از طرف همان کارگر به ما رسید: «سلام. کارگران را ترساندند و بینشان تفرقه انداختند. او ترسیده بود؛ «کارفرما به دنبال کسی است که خبر را به شما رسانده است. مجبور شدم سیمکارتم را دور بیندازم و مموری را هم بردارم…»
اینکه یک کارگر صرفا برای رساندنِ دغدغهی کارگران یک کارخانه و خبر اعتراضشان اینچنین بترسد تا جایی که سیم کارت خود را دور بیندازد و حافظهی گوشی خود را هم پاک کند، نشان از موقعیتِ وخیم برخی کارگران در مناسبات کار دارد. وضعیتی که آنها را در جایگاهی قرار داده است که جرئت کوچکترین اعتراضی ندارند.
طبق قانون، کارگران میتوانند به اداره کار مراجعه کرده و با تنظیم دادخواست، علیه کارفرما طرح دعوی کنند. اما آیا این اتفاق میافتد؟ آیا کارگران میتوانند از طریق راهحلی که در قانون دیده شده به حقوق خود برسند؟ آیا تشکلهای کارگری رسمی میتوانند از کارگران حمایت کنند؟ هیئتهای تشخیص و حل اختلاف تا چه حد میتوانند حقوق کارگران را به آنها بازگردانند؟
با قاطعیت میتوان گفت که نمیتوان به مسیری که قانون در مقابل کارگران برای رسیدن به مطالباتشان گذاشته امیدوار بود. چراکه ضمانت اجرایی قانون کار سالهاست که به واسطهی دادنامهی ۱۷۹ و رشد قراردادهای موقت زیر سوال رفته است.
تشکلهای کارگری موجود قدرت دفاع از کارگران را ندارند. تشکلهای کارگری رسمی بیش از آنکه متعلق به کارگران باشند به کارفرمایان تعلق دارند و در جهت منویات آنها عمل میکنند. بنابراین تشکلهای کارگری را نمیتوان مسیری برای رسیدن کارگران به مطالباتشان دانست.
از طرفی ترس از اخراج در صورت مراجعه به اداره کار و طرح دعوی علیه کارفرما، جرأتِ شکایت را از کارگران گرفته است. از اینرو در عمل بسیاری از کارگران از این گزینه نیز برای رسیدن به مطالبات خود استفاده نمیکنند. معمولا کارگرانی به اداره کار مراجعه میکنند که از اخراج مطمئن هستند و ترس از دست دادن شغل ندارند.
/ ایلنا (با اختصار)
پانوشت: کارگران متحد و همبسته همچون هفت تپه با قدرت خود میتوانند، جدا از مراجع قانونی بی خاصیت و زمانبر، مطالباتشان را مستقیما به کارفرمایان تحمیل کنند.
@Shbazneshasteganir
