جامعه ایران و ریاضیات قدرت

مصطفی مه آیین:

۱. در جامعه ای چون جامعه ما که در آن سیاست و میدان سیاست، تبدیل به فضایی تاریک، ناروشن و مبهم شده است و در آن بواسطه تمایل قدرت به پنهان داشتن جامعه، دستیابی به بسیاری از وجوه زندگی اجتماعی ناممکن است، انتخابات تنها یک منازعه و رقابت سیاسی موقت برای تعیین نمایندگان مجلس یا رئیس جمهور یا…..نیست. انتخابات متنی  یا رخدادی است که می توان با خوانش آن یا اندیشیدن به آن و فهم نشانه ها و ردپاهای آگاهی بخش نهفته در آن  به شناخت از ماهیت آگاهی اجتماعی- سیاسی مردم، ماهیت ساختار قدرت، ماهیت عمل سیاسی نظام حاکم، ماهیت آگاهی نخبگان سیاسی و روشنفکران، ماهیت نظام اخلاقی جامعه، ماهیت منافع فردی، معنای مفهوم ملت، جایگاه مقاومت در ذهنیت مردم، جایگاه جنبش های اجتماعی پیشین جامعه در ذهنیت مردم، ماهیت شکاف های موجود در جامعه و نقش آن ها در ساختار قدرت، دریافت جامعه از امید، دریافت جامعه از کنش سیاسی مناسب برای ابراز توانش خود در مقابل ساختار قدرت، دریافت ساختار قدرت از رابطه با مردم، و…..دست یافت.

۲.از این میان، اما اگر از یک منظر ساده روانکاوانه به میدان انتخابات به عنوان میدانی بنگریم که احتمالا در آن وجه سرکوب شده یا واپس رانده جامعه نیز آشکار می شود.
مهمترین پرسش آن است که در فضاهای انتخابات در ایران چه چیزی سرکوب میشود، واپس رانده می شود، کنترل می شود، و در نهایت در جایی دیگر و در شکلی دیگر بیرون می زند و جامعه را با خود روبرو می کند.

اگر آن قول ساده روانکاوی را بپذیریم که هیچ چیز به اندازه ریاضیات حواس انسان را از میل جنسی دور نمیکند تا آنکه روزی ریاضیدان ما در برخورد با مفاهیمی چون مخروط و استوانه و قطر و دایره و سطح ….راز سرکوب جنسی اش برملا می شود، پرسش آن است که ریاضیات انتخابات و اعداد مطرح شده در آن چه چیزی را مخفی می کنند و راز سیاست و جامعه ریاضیدان ما به هنگام روبرو شدن با چه واقعیات و نشانه های ریاضیاتی برملا می شود؟

اگر جامعه ما همچون ژان ژاک روسو در برخورد با آن زن عصبانی نصیحت گرش که به او گفت ” از زنان دست بردار و ریاضی یاد بگیر”، سالهاست به اجبار از میل خود به زیستن  دست برداشته و سعی کرده ریاضیات بیاموزد، آیا اکنون به هنگام روبرو شدن با ریاضیات انتخابات و نوع اعداد مطرح در آن و شیوه شمارش آن اعداد و شیوه جمع و تفریق و ضرب و تقسیم آن ها، به این آگاهی دست نیافته که ریاضیات هم نمی تواند راز سرکوب امیال آن را مخفی نگه دارد و از ریاضیات هم گریزان و متنفر است؟

۳.  جامعه ما سالهاست کوشیده با خواندن ریاضی و سرگرم کردن خود با ریاضیات ( در قالب قیمت دلار و مسکن و گوشت و آمار مرگ و میر و تولد و بیماری و میزان رای این و آن و میزان بودجه و اعداد فیش حقوقی و..‌) ، میل خود به زیستن را سرکوب کند، اما حالا همان دانش ریاضی و نمادهای ریاضی ( حتی در قالب بازی همستر و اعداد بی معنای موجود در صفحه یک بازی در تلگرام)  به او می گویند راز تو در دوست داشتن زندگی افشا شده است و دیگر اعداد و ریاضیات انتخابات و ریاضیات قدرت نمی توانند میل تو به زندگی را مخفی کنند.

این جامعه از عدد متنفر است و دوست دارد بگذارند زندگی کند، کتاب بخواند و عشق بورزد بی آنکه برای ارضای میل دیگری بزرگ به سرکوب میل به زندگی در خود بپردازد و خود را در دامنه اعداد تحمیلی سیاست و قدرت حبس کند. اعداد انتخابات و دیگر اعداد قدرت تنها حکایت از آن دارند که در این سرزمین زندگی در حبس ریاضیات سرکوب شده است.لعنت به ریاضیات قدرت!

تلگرام نویسنده

«مقالات و دیدگاه های مندرج در سایت شورای مدیریت گذار نظر نویسندگان آن است. شورای مدیریت گذار دیدگاه ها و مواضع خود را از طریق اعلامیه ها و اسناد خود منتشر می کند.»