کامیابی ناتمام
مجتبی نجفی
شاهکار “زن، زندگی، آزادی” تصاحب فضا بود. کمتر شهری در ایران از این تصاحب مصون ماند. تابوت هایی که بر دوش مردان قرار میگرفت بر شانه زنان هم لمس شد. حتی هیات ها هم مجبور به تحمل بی حجاب های زنجیرزن شدند. نگاه خشمگین روحانیون به زنان بی حجاب شهر همراه با استیصال بود. نبرد اصلی در زن، زندگی، آزادی برای حق زندگی بود.
هنوز حکومت کوتاه نیامده اما تسلیم شده. بین این دو تفاوت است. دیگر نمیتوانند هر کنسرتی را لغو کنند، اگر هم لغو کنند شکل خیابانی اش برگزار خواهد شد. سیستم امنیتی در برابر حجم گسترده نافرمانی فرسوده شده. امروز هم برخورد میکنند اما نه ایجابی که سلبی. سیستم امنیتی مثل لشکر شکست خورده تک تیراندازی میکند.
آنقدر لشکر نافرمان از لحاظ جمعیتی جغرافیایی گسترده شده که زور گشت ارشاد و آتش به اختیارها نمیرسد. برخورد میکنند اما نه از روی ابتکار بلکه برای حفظ ظاهر.
عده ای میخواهند تصویر این پیروزی را کمرنگ کنند، همانها که جامعه زنده با مقاومت مدنی لایه لایه در اجتماع که از خانه تا خیابانامتداد یافته را بر نمیتابند، زیرا نه ملت مجهز به فرهنگ مقاومت مدنی که آماده بمباران شدن یا افسردگی و انفعال را میخواهند. افسردگی مسری شود یا شلاق استبداد راحت پذیرش میشود یا استقبال از بمبهای اسکندر خارجینظربندی میشود. اما جامعه ایرانی در طول این چند دهه شگفتی آفرین نشان داده. بسیاری از گروههای سیاسی را متحیر کرده و حکومت را سراسیمه. هم در هشتاد و هشت هم چهارصد و یک، ایده راهبردی “آرنت” مبنی بر اینکه “هر تولدی آبستن شگفتی است” در کنشهای نسلهای جدید رویت پذیر شد. برای همین حکومت و حتی رقبای انتخاباتی در هفتاد و شش، شگفت زده شدند، در هشتاد و هشت انتظار آن اجتماع بزرگ سه میلیونی را نداشتند و چهارصد و یک انتظار گسترش فرهنگ مقاومت مدنی در کوچکترین شهرهای ایران را.
مردمی که در خیابانها فریاد زدند “حکومت به گوش باش ما مردمیم نه اوباش” و زنانی که سرود خواندند “هیز تویی هرزه تویی، زن آزاده منم”، یک ایران شهروندمدار میخواهند که زندگی کردن را مساوی زنده بودن نمیداند و شناسایی ایرانی به مثابه “شهروند” را طلب میکند.
میدان “مقاومت مدنی” فراخ است. تنها به سبک زندگی محدود نیست، انتخاب کردن و انتخاب شدن را هم در بر میگیرد. از دل بحرانها نه نقطه یاس که امید میدهد، نه انفعال که کنشگری، نه انقطاع که پیوستگی، نه شتابزدگی که استقامت، نه انزوا که همبستگی خلق میکند. زن،زندگی، آزادی پیروز شده هر چند نهادینه نشده. سلطه ادامه دارد و مقاومت هم البته.
https://t.me/modjtabanajafifrance/2610