صیانت از ساختار نظام سیاسی کشور سوریه به شکل فعلی که در آن نقش و جایگاه بشار اسد حفظ شود٬ یا اینکه بشار اسد به هر شکل درراس این نظام سیاسی نباشد، موضوع گفت وگو ها و مجادلههای گوناگون و گسترده در میان کشورهایی است که به طور مستقیم در سوریه دارای منافع تعریف شده هستند.
به طور مثال روسیه که در حال حاضر بیشترین نیروی موثر در سوریه است٬ بنابر آنچه شورای امور بین المللی روسیه نوشته٬ انتظار دارد ترکیه و ایران بر سر برکناری بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه، و برقراری آتش بس در ازای تشکیل دولت انتقالی که مخالفان، برخی اعضای دولت اسد و نیروهای دموکراتیک سوریه باشد، توافق کنند. دراین ارایه نظر گونهای بحث شده که از میان همه کشورهای ذینفع مثل روسیه، ترکیه، آمریکا وایران، تنها کشوری خواستار بقای بشار اسد در سوریه٬ ایران است و ایران دراین باره تنها مانده.
به گزارش سایت دیپلماسی ایرانی شورای امور بین المللی روسیه٬ که به دلیل نزدیکی آن به تصمیم گیرندگان در دولت روسیه مشهور است، در گزارشی اعلام کرده که یک سازمان روسی موسوم به بنیاد حمایت از ارزشهای ملی وابسته به سرویسهای امنیتی و دفتر رئیس جمهوری ولادیمیر پوتین یک نظرسنجی در سوریه انجام داده است. این اقدام یک پیام سیاسی روشن خواهد داشت مبنی بر اینکه مردم سوریه نمیخواهند بشار اسد رئیس جمهوری کشورشان بماند. در ادامه این گزارش آمده است که روسیه از همان ابتدای مداخله نظامی خود در سوریه سعی داشت از اینکه حامی بی قید و شرط دولت بشار اسد به نظر برسد، حذر کند.
در این گزارش همچنین آمده که در جریان مذاکرات، این «مردم سوریه» هستند که درباره «ماندن یا برکناری» بشار اسد از قدرت تصمیمگیری خواهند کرد. شورای امور بین المللی روسیه اینطور توضیح داده که این کشور٬ درباره ایجاد تغییرات در سوریه جدیتر شده و یکی از دلایلش هم این است که حمایت از اسد به یک بار سنگین بر دوش آن تبدیل شده.
خبرگزاری «ایتارتاس» روسیه نوشت: «ظن روسیه بر این است که بشار اسد نه تنها قادر به رهبری کشورش نیست، بلکه دمشق به ریاست اسد مسکو را به سمت سناریوی افغانستانی پیش میبرد که یک احتمال به شدت ناامید کننده برای روسیه است.» این خبرگزاری در همین حال افزود: «ایران که از تحریمهای شدید ایالات متحده رنج میبرد، هیچ علاقهای به ایجاد ثبات قطعی در کل منطقه ندارد٬ چون آن را به مثابه میدان نبرد خود با آمریکا میبیند.» این خبرگزاری معتقد میباشد در حالی که مسکو آماده است تا از اسد برای مذاکره بر سر یک توافقنامه که تضمینی برای منافع آن باشد مذاکره کند، ایران احتمالا هر چه در توان دارد برای باقی نگه داشتن اسد در سوریه فارغ از خواسته مردم این کشور به کار خواهد بست.
ایتارتاس در ادامه نوشته: «اسد نمیتواند خواستههای روسها را رد کند؛ از این رو، آنچه را که میخواهند بشنوند به آنها میگوید. اما در پایان کار، او مطالبات تهران را اجرا میکند.»خبرگزاری روسی تاکید کرد که مسکو در حال حاضر روی ترکیبی از سناریوها کار میکند که در یکی از آنها، نیروهای مستقر در سوریه دامنه نفوذ یکدیگر را میپذیرند. در نتیجه، سوریه به مناطق تحت حمایت تهران و مسکو، منطقه مخالف تحت حمایت ترکیه و شرق فرات تحت حمایت آمریکا و نیروهای دموکراتیک سوریه، تقسیم خواهد شد. اما یک سناریوی دیگر هم وجود دارد که مستلزم عقب نشینی کامل نیروهای خارجی و یکپارچه سازی کشور پس از دستیابی به تحول سیاسی مطابق قطعنامه شماره 2254 شورای امنیت سازمان ملل خواهد بود. ایتارتاس سناریوی دوم را برای همه طرفین درگیر در سوریه کم هزینهتر میداند.ترکیه از مدتها پیش برکناری اسد را به عنوان پیش شرط پایان عملیات خود در سوریه خواستار شده است.
منبع: سایت ساعت۲۴
*مقالات و دیدگاه های مندرج در سایت شورای مدیریت گذار نظر نویسندگان آن است. شورای مدیریت گذار دیدگاه ها و مواضع خود را از طریق اعلامیه ها و اسناد خود منتشر می کند.