بلومبرگ:‌ بی اعتمادی ایران به اروپا؛ چرخش کامل به سمت چین و روسیه / روند احیای برجام پیچیده‌تر می‌شود؟

جاناتان تیرون
منبع:بلومبرگ

حسین امیر عبداللهیان در روزهای گذشته طی گفت‌وگوهای مختلف با همتایان خود موضع تهران نسبت به ادامه مذاکرات احیای برجام را تا حدودی روشن کرده است، با این وجود مقامات غربی خواستار شفافیت بیشتر هستند و ابراز امیدواری می‌کنند که بازگشت ایران به مذاکرات سریعتر و همراه با آنچه به آن‌ها «موضع واقع‌بینانه» خوانده اند، باشد. تلاش‌های ایالات متحده و اروپا برای ترغیب ایران به مذاکرات هسته‌ای با واکنش رهبران چین و روسیه از ایران مواجه می‌شود. نتیجه این است که سه سال پس از اعمال سیاست “فشار حداکثری” ترامپ ، ایران اورانیوم را تقریباً در حد قابل توجهی غنی کرده است .

تحلیلگران معتقدند که این تحولات فضایی را برای دولت جدید ایران ایجاد می کند تا فهرست امتیازاتی بیشتری را در ازای پایبندی به توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ از واشنگتن طلب کند. به ادعای بلومبرگ، چنین روندی می تواند مذاکرات را تا سال آینده به درازا بکشاند، این روند را به طور کامل واژگون کند یا به آشفتگی جدیدی در خاورمیانه منجر شود.

علی واعظ مدیر پروژه ایران در گروه بین المللی بحران، موسسه تحقیقاتی مستقر در بروکسل که قبلاً توسط رابرت مالی، نماینده ویژه کنونی آمریکا در امور ایران، رهبری می شد، مدعی شد که مذاکره کنندگان ایران می‌بینند که تحریم های آمریکا بازدهی کمتری دارد و احتمالاً تقاضای کاهش تحریم‌های فراتر از مجازات‌های هسته‌ای اعمال شده توسط ترامپ را خواهند داشت.

به نوشته بلومبرگ، شی جین پینگ ، رئیس جمهور چین و ولادیمیر پوتین ، رهبر روسیه طی ماه گذشته با ابراهیم رئیسی ، رئیس جمهور محافظه‌کار ایران درباره توافق هسته ای گفتگو کردند. چین و روسیه هر دو امضا کننده توافق ۲۰۱۵ هستند و تمایل خود را برای بازگشت هر دو طرف به مفاد آن اعلام کرده اند. اما شی گفته است که کشورش از نگرانی های مشروع ایران در مورد توافق حمایت می کند و متعهد به ادامه حمایت مالی از آن به عنوان دومین اقتصاد بزرگ جهان است.

چین به طور مشابه به ناظران آژانس بین المللی انرژی اتمی هشدار داده است که از نقش نظارتی خود در حمایت از اهداف ایالات متحده و اتحادیه اروپا فراتر نروند.

به ادعای مقاماتی که با بلومبرگ در وین صحبت کردند، دیپلمات های اتحادیه اروپا منتظر نتیجه رایزنی‌های بین آژانس بین المللی انرژی اتمی و ایران هستند تا بعد از آن بتوانند درباره تدوین قطعنامه‌ای که ایران را به دلیل عدم همکاری محکوم می کند، تصمیم بگیرند. در حالی که چنین سندی در نهایت می تواند منجر به ارجاع مجدد ایران به سازمان ملل شود، آنها گفتند بعید است تهران با اقدامات اضافی شورای امنیت روبرو شود زیرا چین و روسیه به طور قطع تلاش برای اعمال تحریم های جدید را مسدود خواهند کرد.

تارا کرونبرگ ، یکی از همکاران موسسه بین المللی تحقیقات صلح استکهلم که قبلاً به عنوان نماینده پارلمان اتحادیه اروپا در مسئله هسته ای ایران کار می کرد، مدعی است: اروپا پس از اعمال سیاست فشار حداکثری ایالات متحده با یک معضل تقریبا غیرقابل حل روبرو شده است.

اروپا اعتبار خود را برای ایران از دست داده است و ایران به سمت چین و شرق می چرخد.