ایران شهروند مدار: مشروطه ناتمام ایرانی، مجتبی نجفی

روح کلی جنبش مشروطیت مبارزه برای ایران شهروندمدار  است

انتخاب تصویر برای سالروز مشروطیت بسیار دشوار است. از ستارخان و مجاهدان تبریزی بگویم یا فاتحان بختیاری و گیلانی تهران؟ از اعدام شدگان باغ شاه یا قربانیان لیاخوف روسی؟ از آن همه شاعر پرشور یا زنان شجاعی که نخستین جوانه های حقوق زن را در صد و شانزده سال کاشتند؟ انتخاب من باسکرویل آمریکایی آن معلم پرشور بود که پا به پای مجاهدان تبریزی علیه دربار سلطنت و ایادی اش جنگید و شهید شد. هر چه اصرار کردند که بازگردد نپذیرفت. خون او نشانی از حقانیّت آزادی برابر استبداد باقی ماند.

سالروز مشروطیت را به همه آنانکه در رویای ایرانی به دور از قیمومیّتهای مذهبی و درباری هستند تبریک میگویم. مشروطیت در معنای عام، نفی قدرت مطلقه و تاکید بر حق شهروندی و حاکمیت قانون بر آمده از ملت بود نه حاکمیت دربار و روحانیون. مشروطیت همچنان آن فانوس روشنی است که ما را از ایران شاهان و شیخان مستبد به ایران شهروندان راهنمایی میکند. این روح مشروطیت ناتمام ایرانی است و برای آن چه خونها که ریخته نشده.

مبارزه برای ایران شهروندمدار که روح کلی جنبش مشروطیت است، افت و خیز دارد پیشروی و عقبگرد دارد اما در جریان است. امروز مای مشروطه خواه ایرانی در معنای عام آن یعنی مایی که حاکمیت ملی را میخواهد بزرگ تر و قوی تر شده، راویانش تکثیر شده اند . نفی دربارهای مذهبی و سلطنتی که شهروند را حقیر و خوار میخواهند روح اصلی مشروطیت است. ایران مشروطه از آن شهروندان جستجوگر و پژوهشگر خواهد بود نه از آنِ الدوله های درباری مفتخور و آیت الله های مجنون زور و قدرت. ایران مشروطه نیاز به گذر تاریخی از حاکمیت های خاندانهایی دارد که سازندگان فرهنگ الیگارشی و تقویت کننده باندهای قدرتند.

نیاکان مشروطه خواه فانوسی را به دست ما دادند که راهنمای ایران و ایرانی در شب های تاریک خاورمیانه است. توسعه ایران منوط به تحقق آرمانهای مشروطیت است که در آن حاکمیت ملی از آن شهروندانش باشد. پیمودن این مسیر پر از سنگلاخ آسان نیست. برای همین است وقتی پاهایمان در گل و لای و تیغ گیر میکند مرتجعین ما را دعوت میکنند حالا بیایید به عقب برگردیم. این فراخوانها به ارتجاع تا بوده در تاریخ ما جریان داشته. اما مسیر مشروطه خواهی در معنای عام آن برگشت ناپذیر است. لشکر ما امروز نسبت به صدو شانزده سال گذشته بزرگتر شده. زندانها و جامعه پر از مشروطه خواهانی است که پیام خود را مدتهاست ابلاغ کرده اند : توسعه ایران در گرو استقرار حاکمیّت ملی و شناسایی شهروندان و کنترل قدرت خود سر است.

“از ديو و دد ملولم و انسانم آرزوســــت”

کانال نویسنده

«مقالات و دیدگاه های مندرج در سایت شورای مدیریت گذار نظر نویسندگان آن است. شورای مدیریت گذار دیدگاه ها و مواضع خود را از طریق اعلامیه ها و اسناد خود منتشر می کند.»