نهادینه شدن دموکراسی، منصور خضاعی

ایجاد دموکراسی نهادینه تنها مسیر توسعه پایدار است

آمدن دموکراسی به یک مملکت یا یک کشور صرفا به معنی کاربست ابزارهایی مثل انتخابات و تعیین نمایندگان مجلس و رییس جمهور و نهادهای انتخاباتی نیست، چه اگر چنین بود کشورهایی که نظام جمهوری دارند نظیر پاکستان، بنگلادش، جمهوری کنگو، مکزیک و بسیاری کشورهای آفریقایی و آسیایی جهان سوم با دارا بودن نظام ریاستی یا پارلمانی الان می بایست دارای دموکراسی می بودند. این ها البته ابزارها و نمادهای دموکراتیک هستند اما دموکراسی نهادینه شده بحث دیگری است که بطور مختصر به آن خواهیم پرداخت.

نهادینه شدن دموکراسی به درک و تعمیق مناسبات دموکراتیک بستگی دارد، به این که مردمان یک کشور با آگاهی از تفاوت هایی که دارا هستند قادر باشند همدیگر را تحمل نمایند. اقشاری با دیدگاههای یکسان اجازه و انگیزه داشته باشند تا در درون یک نهاد مدنی، سازمان مردم نهاد، سندیکا و اتحادیه گرد هم آیند و برای اهداف و مقاصد صنفی، گروهی و شغلی به فعالیت و مبارزه بپردازند. فعالین سیاسی بتوانند با تاسیس حزب و گروههای سیاسی آزادانه اما در چارچوب قانون به عمل سیاسی دست زده و برای کسب قدرت تلاش کنند. مردم و سیاست پیشگان به این خودآگاهی برسند که مقام مادام العمر غیر پاسخگو در قانون اساسی تحت هر عنوانی به سرعت می تواند تبدیل به دیکتاتور و مستبد شود. طرفداران یک شخص یا یک گروه باید بفهمند که کشور و مقامات دولتی و پست های سیاسی ملک طلق یک دسته یا گروه خاص نیست و تمام افراد شایسته مشتاق در فعالیت های سیاسی این حق را دارند که با انتخاب مردم بتوانند برای مدتی کرسی های قدرت را در اختیار گیرند و توانایی های خود برای خدمت به جامعه و ایجاد توسعه پایدار به کار بندند

وجود قوه قضائیه مستقل و به دور از منافع قدرت که ضامن عدالت در جامعه باشد و همچنین رسانه های آزاد و پرسشگر که اجازه مخفی کاری و عدم شفافیت را از نهادهای دولتی، نظامی و امنیتی سلب نمایند و عملکرد انان را مثل آینه در برابر افکار عمومی قرار دهند از الزامات ساختارهای سیاسی دموکراتیک است.

خلاصه اینکه همه آحاد یک کشور باید بفهمند که برای ایجاد توسعه پایدار و غیر منقطع هیچ راهی بغیر دموکراسی نهادینه شده وجود ندارد.  دموکراسی که همه مردم در آن به یک اندازه حق دارند و هیچ مسئولیتی بدون منتخب شدن توسط مردم و در یک رقابت آزادانه، نه تنها مشروع و مقبول نیست بلکه مضر و موجب سقوط زودهنگام حکومت ها، اتلاف وقت و سرمایه و از بین رفتن نیروهای مادی و معنوی جامعه است.

و همه اینها مرهون رشد و توسعه فردی و نگاه انتقادی به تاریخ و درس گرفتن از تجربیات پیشین است.

@civilizers

«مقالات و دیدگاه های مندرج در سایت شورای مدیریت گذار نظر نویسندگان آن است. شورای مدیریت گذار دیدگاه ها و مواضع خود را از طریق اعلامیه ها و اسناد خود منتشر می کند.»