اخبار مربوط به نرمش قهرمانانه رهبر جمهوری اسلامی در منطقه و توافقات اولیه با عربستان، هر روز ابعاد جدیدی پیدا میکند و حتی به یک قدمی بازگشایی سفارتخانه های تهران و ریاض هم رسیده است.اما این لایه رویین ماجراست و به دلایلی که اشاره میکنم، این توافق، یک تاکتیک فریب، ناپایدار، و محکوم به شکست است:
الف- اگر مولفه های قدرت ج.ا را تا پیش از جنبش ژینا، در ۷ مورد خلاصه کنیم، میتوان آنها را اینگونه برشمرد؛
۱/پول نفت
۲/مشروعیت نسبی تا سال ۸۸
۳/توان سرکوب، دستگاه امنیتی بزرگ و ترس مردم
۴/کارآمدی نسبی و محدود
۵/اقتصاد “کم توان” تا قبل از ترامپ
۶/برنامه هسته ای
۷/نیروهای نیابتی در منطقه
یک بررسی کوتاه نشان میدهد که از میان ۷ مولفه بالا، حداقل ۵ مورد نخست، آسیب جدی دیده اند و ج.ا دیگر نمیتواند به آنها تکیه کند؛
۱/پول نفت به وفور در دسترس ندلرد،
۲/ روند ریزش و مخالفت نیروهای امنیتی و انتظامی با سرعت ادامه دارد و ترس مردم به شکلی عجیب، ریخته است
۳/بعد از جنبش مهسا، از همان اندک مشروعیت قبلی، چیزی برای ج.ا باقی نمانده است
۴/با روی کارآمدن دولت و مجلس انقلابی، کارآمدی و تخصص در مدیریت کشور به نازل ترین سطح در ۴ دهه گذشته رسیده است
۵/اقتصاد کشور کاملا ویران و فروپاشیده است.
اما درباره مولفه های ۶ و ۷:
۶/برنامه هسته ای نظام دائما توسط اسرائیل و غربی ها رصد میشود یا مورد حمله محدود قرار میگیرد؛ اما همچنان به عنوان یک مولفه نسبتا قوی، در اختیار رژیم است؛ اما و اما مشکل اینجاست که جا به خوبی میداند که صبر غرب و اسرائیل، حدی دارد و به محض گذشتن از خط قرمز ساخت بمب هسته ای، با واکنش سخت جامعه جهانی مواجه خواهد شد.
پس میماند مولفه هفتم که نیروهای نیابتی در منطقه است؛ از لبنان و فلسطین تا عراق و یمن و حتی آفریقا.با کاهش درآمد نفتی، بودجه دلاری این نیروها رو به کاهش است و بسیاری از آنها به سمت ریزش حرکت میکنند.
توافق با اعراب منطقه، متضمن حذف یا کاهش قدرت منطقه ای نظام و کنترل یا محدود کردن توان عمل نیروهای نیابتی است.از سویی ج.ا تا کنون صدها میلیارد دلار از پول کشور را خرج این نیابتی ها کرده و صدها جوان را به قربانگاه مبارزه با رقبا و دفاع از اسد و … برده است.پس بسیار دشوار و تا حدی ناممکن است که بتوان باور کرد ج.ا به صلح منطقه ای رسیده باشد و دست از این مولفه قدرت خود بردارد. مگر آنکه آن را تاکتیک موقت و یک فریب بدانیم برای کاستن از فشار غرب و احیای محدود برجام و گشایش در پولهای بلوکه شده نفت .
ب/ از اینها مهمتر، نفوذ گسترده نیروهای اسرائیل و روسیه و …. در دستگاههای امنیتی و اتاق فکرهای نظام است که به راحتی اجازه آشتی ایران و اعراب را نمیدهند و نتانیاهو هرگز نخواهد گذاشت که پروژه صلح اسرائيل و اعراب، با حضور ایران دچار وقفه یا لرزش جدی شود.
ج/ نهایتا و شاید از همه مهمتر، کاسبان تحریم و تنش هستند که در عمیق ترین لایه های نظام و اتاق فکرها نفوذ کرده اند و نان شان در تنش، درگیری، بحران سازی، تحریم و انزوای ایران است. این فرقه به راحتی اجازه عادی شدن روابط با اعراب و منطقه یا جهان را نخواهد داد، چرا که منافع مادی و مناصبی اش به مخاطره خواهد افتاد.به این ترتیب، سرانجام توافقی که با عربستان شروع شده در خوشبینانه ترین حالت ممکن به فرجام برجام منتهی خواهد شد و هرگز نمیتواند پایدار بماند؛ شکست این پروژه حتمی و در تضاد با ذات بحران ساز نظام.
🆔️@tahkimmelat
