نگاهی به گزارش جهانی شکاف جنسیتی سال ۲۰۲۴ مجمع جهانی اقتصاد
شاخص جهانی شکاف جنسیتی برای اولین بار توسط مجمع جهانی اقتصاد در سال ۲۰۰۶ معرفی شد. این شاخص در طول هجده ویرایش خود، در نظر دارد معیاری پایدار برای ارزیابی تغییرات شاخصهای برابری جنسیتی در طول زمان ارائه دهد. این شاخص و تحلیل همراه با آن با استفاده از روششناسی معرفیشده در سال ۲۰۰۶، بر معیار برابری بین زنان و مردان در سطوح جهانی، منطقهای و اقتصادی بر اساس آخرین دادههای موجود تمرکز دارد.
سطح پیشرفت به سمت برابری جنسیتی (امتیاز برابری) برای هر شاخص به عنوان نسبت ارزش هر شاخص برای زنان به ارزش هر شاخص برای مردان محاسبه میشود. امتیاز برابری ۱ نشان دهنده برابری کامل است. شکاف جنسیتی فاصلهایست که کشورها از برابری کامل دارند.
گزارش امسال ۱۴۶ کشور را پوشش میدهد و برای اولین بار سودان و ازبکستان هم در این گزارش بررسی شدهاند. در این گزارش وضعیت خاورمیانه به هیچ عنوان مناسب نیست و بهطور کلی در میان کشورهای خاورمیانه، وضعیت ایران تنها از کشور سودان بهتر است.
در مقایسه با کشورهای دنیا هم بهعنوان مثال وضعیت ایران در زیرشاخص برابری اقتصادی تنها از بنگلادش و سودان بهتر است. اما در زیرشاخص نرخ مشارکت نیروی کار وضعیت ایران تنها با ۲۰.۱ درصد از همه بدتر است.
«گزارش جهانی شکاف جنسیتی سال ۲۰۲۴» مجمع جهانی اقتصاد بر اساس شاخص جهانی شکاف جنسیتی سالانه منتشر شده و وضعیت فعلی و تکامل برابری جنسیتی را در چهار بعد کلیدی بررسی میکند. این چهار بعد شامل موارد زیر هستند: مشارکت و فرصتهای اقتصادی، دستیابی به تحصیل و آموزش، سلامت و بقا، و توانمندسازی سیاسی.
امسال هجدهمین ویرایش از شاخص جهانی شکاف جنسیتی، برابری جنسیتی را در ۱۴۶ اقتصاد دنیا بررسی کرده است که میتواند مبنایی باشد برای تحلیل تحولات برابری جنسیتی در دو سوم اقتصادهای جهان. شاخص جهانی شکاف جنسیتی امتیازاتی بین ۰-۱۰۰ دارد و میتوان این امتیازات را فاصله طی شده تا برابری (یعنی درصدی از شکاف جنسیتی که بسته شده است) تفسیر کرد.
شاخص جهانی شکاف جنسیتی ۲۰۲۴ نشان میدهد که در حالی که هیچ کشوری به برابری جنسیتی کامل دست نیافته است، ۹۷ درصد از اقتصادهای موجود در این نسخه بیش از ۶۰ درصد شکاف جنسیتی در کشور خود را کاهش دادهاند درحالی که این رقم در سال ۲۰۰۶ شامل ۸۵ درصد اقتصادها میشد.
وضعیت ایران
بهطور کلی خاورمیانه و شمال آفریقا (منطقه منا) در قعر جدول رتبهبندی مناطق مختلف دنیا نشسته است. در خاورمیانه، ایران در قعر جدول رتبهبندی کشورهای منطقه، در میان ۱۵ کشور، رتبه ۱۴ را دارد.
در این جدول امارات، اسرائیل، تونس، بحرین، اردن، عربستان، قطر، کویت، لبنان، مصر، عمان، مراکش و الجزیره به ترتیب بالاتر از ایران قرار دارند و تنها کشور سودان بعد از ایران رتبه ۱۵ را دارد.
بر اساس این گزارش گروهی از اقتصادهایی که کمترین سطح برابری اقتصادی بین زنان و مردان را دارند به ترتیب عبارتند از بنگلادش ۳۱/۱درصد، سودان ۳۳/۷ درصد، ایران ۳۴/۳ درصد، پاکستان ۳۶درصد، هند ۳۹/۸ درصد و مراکش ۴۰/۶درصد.
همه این اقتصادها کمتر از ۳۰ درصد برابری جنسیتی را در درآمد تخمینی بین زنان و مردان دارند. علاوه بر این، سطح برابری در نرخ مشارکت نیروی کار برای همه این چند اقتصاد زیر ۵۰ درصد است که کمترین آن برای ایران ۲۰/۱ درصد است.
رتبههای ایران در هر کدام از زیرشاخصهای این گزارش بر اساس جداول ارائه شده در آن به شرح زیر است:
مشارکت و فرصتهای اقتصادی زنان: رتبه ۱۴۴ از ۱۴۶ کشور بررسی شده
دسترسی به آموزش: رتبه ۱۰۲ از ۱۴۶ کشور
بهداشت و بقاء: رتبه ۱۱۶ از ۱۴۶ کشور
توانمندسازی سیاسی: رتبه ۱۴۳ از ۱۴۶ کشور
شکاف_جنسیتی
گزارش از فاطمه لطفی| روزنامهنگار
@Zane_Ruz_Channel
