بیژن اشتری٭
امروز که خبر یورش ماموران گارد ویژه به انستیتو گوته و پلمپ این نهاد آلمانی در تهران را خواندم یاد آن ده شبی افتادم که در پاییز پنجاه و شش تهران را تکان داد.
در آن زمان کانون نویسندگان ایران (که زیر نظارت و رهبری روشنفکران چپ بود) با کمک انستیتو گوته در باغ سفارت آلمان به مدت ده شب پیاپی جلسات سخنرانی و شعرخوانی برپا کردند.
تقریبا همه سخنرانان و شاعران این مراسم از روشنفکران چپگرای معروف بودند (از غلامحسین ساعدی و باقر مومنی تا بهآذین و سعید سلطانپور ).
تندترین سخنرانیها علیه نظام شاهنشاهی در همین ده شب ارائه شد و سخنرانان و شاعران چنان شور انقلابی ای در شنوندگان خویش برانگیختند که آنها در شب آخر به خیابانها ریختند و شعارهای مرگ بر شاه سر دادند و درگیری با پلیس منجر به مرگ یک تظاهرات کننده و بازداشت دهها تن دیگر شد.
باری، آن ده شب نمونه جالب و عجیبی بود از همکاری چپهای ایرانی و یک حکومت دموکراسی غربی (جمهوری فدرال آلمان) برای تضعیف حکومت شاه ایران؛ حکومتی که ظاهراً همین حکومتهای غربی حامی اصلیاش بودند!
حالا، طنز تلخ تاریخ اینکه همان انستیتو گوتهای که جرقه انقلاب پنجاه و هفت را زد و راه را برای حکومت جمهوری اسلامی باز کرد عاقبت مزد زحمات خود را از همین حکومت گرفت.
٭نویسنده و مترجم
