نیروهای مختلف باید همسویی عملی بیشتری داشته باشند
احترام تمام قد به ایستادگی و شجاعت مدنی مردم به خصوص زنان و جوانان ایران و تاسف از اینکه باز خون تنی چند از هموطنان مان در کردستان به زمین ریخته شد.
از دیروز رسانه های ولایی با پخش بعضی شایعات و برخی صحنه های مشکوک (مثل آتش زدن قرآن یا پرچم و یا انتساب معترضین به برخی گروه های سیاسی و…) و بعضی تحریکات دیگر دارند مقدمه چینی می کنند تا اگر اعتراضات ادامه پیدا کرد با شدت بیشتری آن را سرکوب کنند.
مشکلات زنان و جوانان و در نتیجه مطالبات و اعتراضات آنان عموما فراطبقاتی است و معطوف به یک قشر و طبقه خاص نیست. جنبش سبز شعارهای فراطبقاتی داشت ولی نیروی متشکله آن عمدتا از طبقه متوسط بودند. اعتراضات دی ۹۶ و آبان ۹۸ شعارهای متکثر با رویکرد پررنگ معیشتی داشت و نیروی متشکله اش عمدتا اقشار کم برخوردار بودند. اعتراضات این روزها شعارشان فراطبقاتی است و نیروی متشکله آنها نیز تلفیقی است از طبقه متوسط و اقشار کم برخوردار (شاید حالت ایستادگی و رزمندگی که در بسیاری از اعتراضات دیده می شود متعلق به طیف دوم باشد).
ممکن است روزی شاهد اعتراضاتی باشیم که شعارهای دربرگیرنده تری داشته باشد و مثلا دغدغه های عدالت خواهانه را نیز، علاوه بر شعارهای عام فراطبقاتی، بازتاب دهد.
دانشگاه در جنبش های سیاسی پرچمدار و خط شکن است. باید به دوباره فعال شدنش خوش آمد گفت که باعث طرح شعارهای مترقی تر و پیشرو تری خواهد شد. نسل جوان نگاهش فراطبقاتی(در عین دفاع از عدالت و حقوق محرومان)، فراجنسیتی (در عین دفاع از حقوق برابر زنان و مردان) و فراقومیتی (در عین دفاع از حقوق اتنیکی)، است.
مناطق کردنشین احساس تعلق مضاعفی با مهسا امینی دارند. البته برخورد با مهسا نه به خاطر کرد بودن، بلکه به خاطر جوان و شاد بودن اش بوده است. بیشترین نقش در اعتراضات مناطق کردنشین را جامعه مدنی کردستان دارد (که در «ان. جی. او» ها و شبکه های اجتماعی، مثل مویرگ گسترده و بی سر و صدا فعال اند) و در مرتبه بعدی احزاب کردی (که یک صدا مردم را به اعتصاب و اعتراض مسالمت آمیز دعوت کردند). مناطق کردنشین به علت ستم های چندگانه همیشه برای اعتراضات مستعدترند. در جنبش معلمان نیز کردستان نقش برجسته ای دارد.
کف مطالبات برچیده شدن گشت ارشاد (و در سطحی بالاتر حذف حجاب اجباری)، است. اگر این ها هم به دست آید موفقیتی مهم و گامی فراپیش خواهد بود و نباید با طرح این سطح از خواسته ها برخورد منفی و نفیی کرد. ولی همان گونه که در بیانیه اخیر نواندیشان دینی هم آمد مشکل اصلی باید با برچیدن حکومت دینی و جدایی دین و دولت حل شود که سقف خواسته هاست.
بعید است حکومت از حجاب اجباری و یا گشت ارشاد کوتاه بیاید. هر چند گشت ارشاد سبک تر شده وعمدتا در شهرهای بزرگ و میادین اصلی است.
در هر گامی که به سمت هدف بزرگ و سقف خواسته ها برمی داریم باید تلاش کنیم بیشترین نیروی در برگیرنده را در نظر بگیریم. در این روند نیروهای مختلف باید همسویی عملی بیشتری با هم داشته باشند، بدون اینکه نقدهای شان نسبت به هم را کنار بگذارند. اما نباید آنها را عمده کنند. این رویکرد، ضرورت تاریخیِ مواجهه با یک استبداد سهمگین دینی است.
گفتگوی رضا علیجانی با بی بی سی
کانال نویسنده
